سبد خرید
0

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

سیروز کبد

فرایند پرستاری اختلالات سیستم گوارشی

سیروز کبد : صدمه به ساختمان سلولی کبد در اثر التهاب مزمن و تغییرات نکروتیک موجب فیبروز بافت کبدی می شود که نتیجه آن فیبروزی شدن بافت کبدی است. در سیروز کبد تغییرات ندولار کبد رخ می دهد. ممکن است مجاری صفراوی و عروق خونی داخل کبد در اثر تغییرات ندولار یا فیبروزی و یا هر دو دچار انسداد شوند. این تغییرات موجب بزرگی کبد و تغییر قوام کبد می شوند. فشار ورید پورت نیز افزایش می یابد. افزایش فشار موجب افزایش مقاومت در مقابل جریان خون درون سیستم وریدی کبد و همچنین عقب زدن جریان خون وریدی طحال می شود که خود با بزرگی طحال همراه است. آسیب کبدی ممکن است قابل برگشت باشد اگر که علت آن سریع تشخیص و رفع شود.

شایعترین علت سیروز استفاده مزمن الکل، آسیب کبدی ثانویه به تماس با داروهای یا سم ها، هپاتیت ویروسی (بخصوص هپاتیت B، هپاتیت C، هپاتیت D در کسانی که به هپاتیت B آلوده هستند)، کبد چرب (steatohepatitis)، هپاتیت اتوایمون، کیستیک فیبروزیس، اختلالات متابولیک (ذخیره مفرط آهن یا هماکروماتوز (hemachromatosis)) یا علل ژنتیک هستند.

پیش آگهی

همانطور که سیروز کبد پیشرفت می کند، بیمار ممکن است دچار انسفالوپاتی و کما شود. علائم و نشانه های زودرس آنسفالوپاتی شامل تغییر سطح هوشیاری، تغییرات عصبی عضلانی و بالا رفتن سطح آمونیاک سرم است.

علائم و نشانه های تشخیصی سیروز کبد

♦ در ابتدا بی علامت
♦ ضعف، خستگی ناشی از بیماری مزمن
♦ کرامپ عضلانی
♦ کاهش وزن
♦ بی اشتهایی (Anorexia)
♦ تهوع و احتمال استفراغ
♦ آسیت (Ascites) – تجمع مایع در حفره شکم در اثر هیپرتانسیون ورید پورت
♦ درد شکم
♦ هیپرتانسیون پورت
♦ پورپورا (خارش)
♦ خونمردگی (ecchymosis) یا کبودی لکه ای (petechiae) – نقاط کوچک، سر سوزنی، گرد، قرمز تا ارغوانی رنگ
♦ نقص های انعقادی ناشی از مشکلات جذب ویتامین K، که موجب اختلال ساخت فاکتورهای انعقادی می شود
♦ آمنوره یا فقدان قاعدگی (Amenorrhea)
♦ ناتوانی جنسی (Impotence) ناشی از غیرفعال بودن هورمون ها
♦ بزرگ شدن پستان مردان (Gynecomastia)
♦ یرقان ناشی از اختلال دفع بیلی روبین
♦ بزرگی کبد یا هپاتومگالی (Hepatomegaly) در بیش از نیمی از بیماران
♦ وریدهای عنکبوتی (Spider veins) – آنژیومای عنکبوتی (spider angiomas) یا تلانژکتازی (telangiectasias) بر روی گونه، بینی، شانه یا بالای قفسه سینه
♦ قرمزی کف دست – اریتمای کف دست (palmar erythema)
♦ التهاب زبان (Glossitis) در اثر کمبود ویتامین
♦ ادم محیطی
♦ تنگی نفس در اثر فشار آسیت بر دیافراگم
♦ انسفالوپاتی (حرکات لرزشی (asterixis)، رعشه، هذیان، خواب آلودگی، نارسا گویی یا دیزارتری (dysarthria)، کما)

تست های تشخیصی

♦ بالا رفتن سطح آسپارتات آمینوترانسفراز (AST)
♦ بالا رفتن سطح آلانین آمینوترانسفراز (ALT)
♦ بالا رفتن سطح لاکتات دهیدروژناز (LDH)
♦ بالا رفتن سطح بیلی روبین مستقیم (کونژوگه) و غیر مستقیم (غیر کونژوگه)
♦ بالا رفتن سطح بیلی روبین ادراری
♦ کاهش اوروبیلینوژن مدفوع در اثر انسداد مجاری صفراوی
♦ کاهش سطح پروتئین سرم
♦ کاهش سطح آلبومین سرم
♦ کم خونی همراه با بالا رفتن سطح MCV, MCH
♦ کاهش شمارش سلول های سفید خون
♦ طولانی شدن زمان پروترومبین (Prothrombin time) در اثر اختلال تولید فاکتورهای انعقادی توسط کبد
♦ کاهش شمارش پلاکتی یا ترومبوسیتوپنی (thrombocytopenia)
♦ افزایش سطح آمونیاک با پیشرفت بیماری
♦ هپاتومگالی در رادیوگرافی شکم
♦ هپاتومگالی و آسیت در CT- اسکن شکم
♦ هپاتومگالی، آسیت، افزایش جریان خون ورید پورت در سونوگرافی
♦ فیبروز و ندول های دژنراتیو در بیوپسی کبد
♦ ازوفاگوگاسترودئودنوسکوپی (Esophagogastroduodenoscopy (EGD)) برای تشخیص واریس مری

درمان سیروز کبد

♦ رژیم غذایی کم سدیم و سرشار از کالری
♦ محدودیت دریافت مایعات در صورت پایین بودن سطح سدیم سرم – هیپوناترمی (hyponatremic) – یا افزایش بار مایعات
♦ محدودیت مصرف الکل برای پیشگیری از صدمات بیشتر
♦ تجویز مکمل های ویتامین – فولات، تیامین، مولتی ویتامین
♦ تجویز دیورتیک ها برای دفع مایعات اضافی:
» فورزماید (furosemide)
» اسپیرنولاکتون (spironolactone)
♦ پاراسنتز (Paracentesis) برای تخلیه مایع آسیت
♦ پایش الکترولیت ها از نظر هر گونه عدم تعادل
♦ پایش شاخص انعقادی بیمار (PT, PTT, INR)
♦ تجویز لاکتولوز (lactulose) برای بهبود دفع آمونیاک از روده
♦ تجویز آنتی بیوتیک برای تخریب فلور طبیعی مجاری گوارشی در جهت کاهش تجزیه پروتئین و نرخ تولید آمونیاک:
» نئومایسین سولفات (neomycin sulfate)
» مترونیدازول (metronidazole)
♦ شنت گذاری:
» شنت صفاقی وریدی (Peritoneovenous) – جابجایی مایع آسیت از شکم به ورید اجوف فوقانی
» شنت پورت اجوف (Portocaval) – انحراف مسیر جریان خون وریدی از کبد برای کاهش فشار ورید پورت و مروی
» ترانس ژگولار (Transjugular) داخل کبدی پورتال – رویه غیر جراحی که در رادیولوژی مداخله ای انجام می شود- غلافی در داخل ورید ژگولار و هپاتیک گذاشته می شود، نیدل از میان غلاف رد شده و از طریق کبد به داخل ورید پورت هدایت می شود، سپس بالون نوک آن در مجرا باد شده و استنت جایگذاری می شود.
♦ لاواژ معده
♦ تامپوناد مروی معده ای با بالون برای کنترل خونریزی از واریس مری
♦ تجویز فراورده های خونی برای بیماران مبتلا به خونریزی از واریس مری
♦ اسکلروتراپی (Sclerotherapy) خونریزی وریدهای واریسی مری

تشخیص های پرستاری سیروز کبد

♦ الگوی تنفسی ناموثر
♦ افزایش حجم مایعات
♦ ریسک عفونت

مداخلات پرستاری

♦ پایش ورودی و خروجی (I&O)
♦ پایش علائم حیاتی
♦ توزین روزانه بیمار
♦ اندازه گیری دور شکم – اطمینان حاصل کنید که برای یکنواختی و ثبات اندازه گیری، دور شکم از بالای ناف اندازه گیری شود. معمولا در دو طرف شکم علامت گذاری می شود تا هر روز از یک نقطه دور شکم اندازه گیری شود.
♦ بررسی و شناخت ادم محیطی
♦ بررسی صداهای قلبی و ریوی از نظر افزایش حجم مایعات
♦ بالا بردن سر تخت به اندازه ۳۰ درجه برای بهبود تنفس
♦ بالا قرار دادن پاهای بیمار برای کاهش ادم محیطی
♦ کنترل بیمار از نظر نشانه های خونریزی یا خونمردگی
♦ پایش سطح هوشیاری، آشنایی بیمار به زمان و مکان، حافظه دور و نزدیک، تغییرات رفتاری، خلقی و عاطفه

کلیدواژه : سیروز کبد
255
ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

توسط
تومان